openscience

Ευρωπαίοι και Αμερικανοί ερευνητές κατάφεραν να σχηματίσουν τον ακριβέστερο μέχρι στιγμής χάρτη του μαγνητικού πεδίου του γαλαξία μας, χρησιμοποιώντας δεδομένα από το τηλεσκόπιο Planck της ESA. Αυτό το σύνολο από κοσμικά "δακτυλικά αποτυπώματα" μπορεί, σύμφωνα με τους ερευνητές, να μας βοηθήσει να κατανοήσουμε καλύτερα το πώς σχηματίζονται τα άστρα.

Στην εικόνα της ESA, οι πιο σκούρες περιοχές αντιστοιχούν σε ισχυρότερη πόλωση, ενώ οι γραμμές που φαίνονται δείχνουν την κατεύθυνση των μαγνητικών γραμμών. Καθώς το φως μεταδίδεται με μορφή κύματος, ταλαντώνεται σε ορθή γωνία ως προς την κατεύθυνση στην οποία ταξιδεύει - σε ομαλές συνθήκες, αυτές οι κατευθύνσεις είναι απεριόριστες. Αν όμως ένα φαινόμενο μεταβάλλει αυτήν την ταλάντωση και την περιορίσει σε ορισμένες μόνο κατευθύνσεις, μιλάμε για το φαινόμενο της πόλωσης, όπως συμβαίνει όταν το ηλιακό φως ανακλάται πάνω σε μια γυαλιστερή επιφάνεια όπως ένας καθρέφτης ή η θάλασσα.

Στο διάστημα, το φως που εκπέμπεται από αέρια, σκόνη ή τα αστέρια μπορεί να πολωθεί, κυρίως λόγω των σωματιδίων της σκόνης που ευθυγραμμίζονται με τα μαγνητικά πεδία - έτσι, μπορούμε να μετρήσουμε την πόλωση, και άρα και τα μαγνητικά πεδία, με τα όργανα που διαθέτουμε. Αξίζει να σημειωθεί ότι το παρατηρητήριο Planck έχει διακόψει τη λειτουργία του από το 2013, όταν τελείωσε το ψυκτικό (υγρό ήλιο) που κρατούσε τα όργανά του σε λειτουργική θερμοκρασία, αλλά οι επιστήμονες αναλύουν ακόμα και σήμερα τα δεδομένα που έχουν ήδη συλλέξει από το Μάιο 2009, όταν και τέθηκε σε λειτουργία.