Ανακαλύφθηκε πρόσφατα φυτό που "τρώει" βαρέα μέταλλα



Πηγή

PhytoKeys


Ένα φυτικό είδος που ανακαλύφθηκε πρόσφατα, συσσωρεύει εκπληκτικά επίπεδα νικελίου στα φύλλα του. Συγκεκριμένα, έχουν μετρηθεί συγκεντρώσεις των 18.000 ppm κατά βάρος, δηλαδή τα αποξηραμένα φύλλα περιέχουν σχεδόν 2% νικέλιο. Τα περισσότερα φυτά θα πέθαιναν με το ένα χιλιοστό της περιεκτικότητας αυτής.

Ακόμα και τα είδη που αναπτύσσονται σε χώμα πλούσιο σε Ni, σπάνια έχουν την ικανότητα να υπερσυσσωρεύσουν το μέταλλο, αν και είναι γνωστά 500 είδη τα οποία μπορούν να αποθηκεύουν μεγάλες ποσότητες διαφόρων μετάλλων.

Ένα κοινό χαρακτηριστικό των υπερσυσσωρευτών, μεταξύ οικογενειών μακρινής συγγένειας, είναι η ικανότητα να στέλνουν τα μέταλλα από τη ρίζα προς τα φύλλα, όπου μπορούν να τα κρατήσουν χωρίς να υποστούν ζημιά. Πιστεύεται ότι τα μέταλλα χρησιμεύουν ως ένας τρόπος αντιμετώπισης των ζώων που βλέπουν τα φύλλα ως…λιχουδιά!

Το Rinorea niccolifera είναι η νεότερη εγγραφή στον κατάλογο, ανακαλύφθηκε από τον Edwino Fernando του Πανεπιστημίου των Φιλιππίνων και τoν Δρα Augustine Doronila του Πανεπιστημίου της Μελβούρνης και περιγράφεται στο περιοδικό PhytoKeys. Πρόκειται για έναν θάμνο τροπικού δάσους που μεγαλώνει μέχρι τα 8 m ύψος, γνωστό μέχρι σήμερα μόνο από ένα μικρό τμήμα της βορειοδυτικής Luzon. Δεδομένης της περιορισμένης δειγματοληψίας, είναι πιθανό σε διαφορετικά εδάφη να μπορεί να προσλάβει ακόμη περισσότερο νικέλιο.

Το νικέλιο είναι το πιο κοινό μέταλλο στο "μενού" των υπερσυσσωρευτών. Σε αυτούς εντάσσονται ακόμη και ορισμένα φυτά με λιγότερο από το ένα δέκατο της ικανότητας του Rinorea niccolifera.

"Τα φυτά υπερσυσσωρευτές έχουν μεγάλες δυνατότητες για την ανάπτυξη πράσινων τεχνολογιών, για παράδειγμα, της "φυτοθεραπείας" και της "φυτοεξόρυξης"", λέει o Doronila. Φυτοθεραπεία είναι η χρήση των φυτών για τη συγκέντρωση μετάλλων από το έδαφος σε βαθμό τέτοιο ώστε να είναι πιο εύκολο να αφαιρεθούν τα φύλλα προς ασφαλή ταφή από ό,τι θα ήταν το ρυπασμένο έδαφος. Η φυτοεξόρυξη στηρίζεται στην ιδέα ότι τα φυτά θα μπορούσαν να απομακρύνουν εμπορικές ποσότητες μετάλλων από εδάφη, τα οποία θα ήταν μη οικονομικά ή περιβαλλοντικώς ακατάλληλα να υποστούν εξόρυξη με άλλους τρόπους. Η φυτοθεραπεία των ρυπασμένων με μέταλλα εδαφών είναι ακόμη σε πρώιμο στάδιο, ενώ η φυτοεξόρυξη βρίσκεται σε θεωρητικό επίπεδο.

Γενικώς, δεν φαίνεται να απουσιάζουν ειδικά γονίδια από τους υπερσυσσωρευτές σε σχέση με τους μη σωρευτικούς συγγενείς τους, αντιθέτως εκφράζουν τα ίδια γονίδια με διαφορετικό τρόπο, συνήθως μέσω της υπερέκφρασης των διαμεμβρανικών μεταφορέων. Ωστόσο, δεν γνωρίζουμε ακόμη αν το μοντέλο ισχύει για το Rinorea niccolifera.