openscience

Ο κύκλος των ομιλιών "Κοινωνία και Υγεία" που διοργανώνει το Εθνικό Ίδρυμα Ερευνών συνεχίζεται για δέκατη χρονιά, απόδειξη της θερμής ανταπόκρισης του κόσμου.

Βασικός στόχος των εκδηλώσεων, που καλύπτουν σημαντικά θέματα υγείας, είναι η ενημέρωση της κοινωνίας γύρω από τα σύγχρονα επιτεύγματα και τις εξελίξεις στην ιατρική, τα θεαματικά άλματα και τη σημασία των βιοεπιστημών στην καθημερινή μας ζωή καθώς και τα ηθικά διλήμματα που αναφύονται από την εφαρμογή τους. H έγκυρη και εύληπτη επιστημονική πληροφόρηση ελαχιστοποιεί τυχόν φόβους, προκαταλήψεις και ανησυχίες τις οποίες συχνά γεννά η ελλιπής κατάρτιση του κοινού. Οι ομιλίες οι οποίες καλύπτονται από διακεκριμένους ειδικούς επιστήμονες -ακαδημαϊκούς δασκάλους, ιατρούς νοσηλευτικών ιδρυμάτων, ερευνητές του ΕΙΕ και άλλων ερευνητικών κέντρων- περιλαμβάνουν θέματα τα οποία επιλέχθηκαν με γνώμονα την επικαιρότητα, τη σημασία τους αλλά και έναν υπαρξιακό προβληματισμό στον οποίο η βιολογική έρευνα μπορεί να συμβάλει.

Πρόγραμμα

Τρίτη 2/11/2010: Βιοεπιστήμες: Το άνοιγμα και η σημασία τους στην Κοινωνία / Συντονιστής: Δρ. Σ. Κυρτόπουλος
Επιστήμες και Κοινωνία, Εμμανουήλ Φραγκούλης, Καθηγητής Βιοχημείας Πανεπιστημίου Αθηνών, Πρόεδρος Διεθνούς Ομοσπονδίας Ευρωπαϊκών Βιοχημικών Εταιρειών (FEBS)
Η σημασία των μικροοργανισμών για τον έμβιο κόσμο, το περιβάλλον και την κοινωνία, Κώστας Δραΐνας, Καθηγητής Βιοχημείας & Μοριακής Βιολογίας Τμήματος Χημείας Πανεπιστημίου Ιωαννίνων
Καχυποψία και αξιοπιστία: Ο ρόλος των βιοεπιστημόνων στη διαμόρφωση πολιτικών προστασίας της υγείας, Σωτήρης Κυρτόπουλος, Αναπληρωτής Διευθυντής Ινστιτούτου Βιολογικών Ερευνών/ΕΙΕ
Δεοντολογία της έρευνας στις βιοεπιστήμες: Κυνηγώντας το εφικτό, Παναγιώτης K. Βιδάλης, Δρ. Νομικής, Expert E.C.-Unesco, Επιστημονικός Συνεργάτης Εθνικής Επιτροπής Βιοηθικής

Τρίτη 9/11/2010: Συνθετική Βιολογία και Τεχνητή Ζωή / Συντονιστής: Καθ. Δημ. Α. Κυριακίδης
Σύντομη εισαγωγή, Δημήτρης Κυριακίδης, Καθηγητής Βιοχημείας ΑΠΘ, πρώην Πρόεδρος ΕΙΕ
Πόσο "Συνθετική" είναι η Συνθετική Βιολογία; Γιάννης Οικονομίδης, Σύμβουλος, πρώην Επιστημονικός Συνεργάτης Ευρωπαϊκής Επιτροπής
Η (ανα)σύνθεση της "ζωής", Γεώργιος K. Ροδάκης, Καθηγητής Μοριακής & Εξελικτικής Βιολογίας Πανεπιστημίου Αθηνών
Δέκα χρόνια από την αποκωδικοποίηση του DNA στην ανάπτυξη του συνθετικού κυττάρου, Αριστείδης Πατρινός, Πρόεδρος της Synthetic Genomics Inc, Μέλος του Εθνικού Συμβουλίου Έρευνας & Τεχνολογίας (Τηλεδιάσκεψη), Αθανάσιος Μανώλης, Δ/ντής Καρδιολογικής Κλινικής Ασκληπιείου Βούλας, Συνεργάτης της Synthetic Genomics

Tρίτη 16/11/2010: Αισθητική Δερματολογία / Συντονιστής: Δρ. Στάθης Γκόνος
Μοριακοί μηχανισμοί αντιγήρανσης: Νεότερες εξελίξεις, Στάθης Γκόνος, Διευθυντής Ερευνών Ινστιτούτου Βιολογικών Ερευνών & Βιοτεχνολογίας/ΕΙΕ
Οξειδωτικό Stress και Ελεύθερες Ρίζες, Μιχάλης Παπαχαραλάμπους, Ειδικός Παθολόγος, Διευθυντής Παθολογικής Κλινικής Νοσοκομείου Metropolitan, Επιστημονικός Διευθυντής της Ορθοβιοτικής
Η χρήση του Υαλουρονικού Οξέος στην Αισθητική Δερματολογία: Νεότερες Εξελίξεις, Μαρία Κελαράκη, Δερματολόγος-Αφροδισιολόγος

Τρίτη 23/11/2010: Προτελεύτια Διλήμματα
Στρογγυλό Τραπέζι, Συντονίζει ο κ. Γεώργιος Μανιάτης, ομοτ. Καθηγητής Βιολογίας Πανεπιστημίου Πατρών, Αναπληρωτής Πρόεδρος Εθνικής Επιτροπής Βιοηθικής
Συμμετέχουν: Στέφανος Γερουλάνος, Καθηγητής Χειρουργικής και Ιστορίας της Ιατρικής, Πρόεδρος Διεθνούς Ιπποκρατείου Ιδρύματος, Παύλος Σούρλας, Καθηγητής Φιλοσοφίας του Δικαίου, Νομική Σχολή Πανεπιστημίου Αθηνών, π. Βασίλειος Καλλιακμάνης, Καθηγητής Τμήματος Θεολογίας, Τομέας Ηθικής και Κοινωνιολογίας, Α.Π.Θ., Μιχάλης Σταθόπουλος, ομοτ. Καθηγητής Νομικής Σχολής Πανεπιστημίου Αθηνών

Στο τέλος των διαλέξεων θα ακολουθεί συζήτηση. Προβολή επιστημονικών ντοκιμαντέρ σε συνεργασία με το CAID Science & Society Centre (www.caid.gr): Ώρες προβολών: τις ημέρες των εκδηλώσεων (17:00΄-19:00΄). Χορηγείται βεβαίωση παρακολούθησης στους φοιτητές

Εθνικό Ίδρυμα Ερευνών (ΕΙΕ), Αμφιθέατρο «Λεωνίδας Ζέρβας», Λεωφόρος Βασιλέως Κωνσταντίνου 48, Αθήνα, στις 19:30 / Είσοδος Ελεύθερη

Για πληροφορίες: 210/7273501+516, e-mail:gramma@eie.gr & mkont@eie.gr και στον δικτυακό τόπο http://www.eie.gr/epistimiskoinonia/openscience-gr-general.htm

Η YellowBird, μια ανερχόμενη εταιρία τεχνολογίας βίντεο από την Ολλανδία, ανακοίνωσε τη διάθεση ενός διαφοροποιημένου τρόπου εμφάνισης βίντεο στο YouTube, ο οποίος υποστηρίζει την προβολή και πλοήγηση σε πανοραμικά βίντεο - αυτό σημαίνει ότι καθώς το βίντεο αναπαράγεται, ο χρήστης μπορεί να χρησιμοποιήσει το ποντίκι του για να περιστρέψει την όψη που φαίνεται, ακριβώς όπως στρίβουμε το κεφάλι προς διαφορετική κατεύθυνση σε μια πραγματική σκηνή.
Η εταιρία εγκαινίασε τη συνεργασία με το YouTube, σχεδιάζοντας μια διαφημιστική εκστρατεία για το σνακ Doritos. Στο ειδικά διαμορφωμένο κανάλι του YouTube (http://www.youtube.com/user/Doritosuk) οι επισκέπτες μπορούν να δουν την πανοραμική έκδοση του βίντεο "Coming to get me" από τον Professor Green και να περιστρέψουν την όψη όπως γίνεται, για παράδειγμα, στο Google Street View. Χάρη στο πρόγραμμα αναπαραγωγής που σχεδίασε η YellowBird για αυτήν την εκστρατεία, στο βίντεο μπορούν να ενσωματωθούν σύνδεσμοι προς πλατφόρμες κοινωνικής δικτύωσης ή ακόμα και προς ηλεκτρονικά καταστήματα, αν κάποιος ενδιαφέρεται να αγοράσει το album. Το ενδιαφέρον της εταιρίας για τρισδιάστατες ή πανοραμικές όψεις έχει ξεκινήσει από το 1999, όταν ανέπτυξε παρόμοια τεχνολογία για στατικές εικόνες, για πελάτες όπως η Volkswagen ή το ξεχοδοχείο Four Seasons στο Tokyo.

Πιστός στη δέσμευσή του να προωθήσει την επιστήμη σαν πρότυπο προς τα παιδιά του σχολείου, ο Αμερικανός πρόεδρος Barack Obama ανακοίνωσε σήμερα μέσω του δικτυακού τόπου του Λευκού Οίκου ότι θα εμφανιστεί στη δημοφιλή εκπομπή MythBusters που προβάλλεται και στη χώρα μας από το ΣΚΑΙ και το Discovery Channel. Οι MythBusters προσελκύουν κάθε εβδομάδα πάνω από 13 εκατομμύρια τηλεθεατές στις Η.Π.Α., οι περισσότεροι από αυτούς παιδιά 9-14 ετών - για το λόγο αυτό, η εκπομπή της 8ης Δεκεμβρίου 2010 θα προβληθεί και από τη ζώνη Head Rush του Science channel, θυγατρικού του Discovery, στην οποία δεν προβάλλονται διαφημίσεις. Η εκπομπή θα έχει σαν θέμα της το "ηλιακό κανόνι" του Αρχιμήδη με το οποίο επιτέθηκε στα Ρωμαϊκά πλοία κατά τη διάρκεια κατά τη διάρκεια της πολιορκίας των Συρακουσών, τον 3ο αι. π.Χ.

Η απόφαση αυτή του Obama είναι στο πλαίσιο του προγράμματος Race to the Top, ενός μεγαλεπήβολου σχεδίου 4 δισεκατομμυρίων δολαρίων, με σκοπό να βελτιώσει το επίπεδο των μαθητών και σπουδαστών στους τομείς STEM  (Science, Technology, Engineering, Mathematics), αλλά και να επιβραβεύσει και να προωθήσει την καινοτομία και αριστεία σε αυτούς τους τομείς. Πέρυσι το φθινόπωρο, ο Obama άνοιξε τις πόρτες του Λευκού Οίκου σε 150 μαθητές Γυμνασίου, γιορτάζοντας τη "Νύχτα Αστρονομίας": σε εκείνη την εκδήλωση, οι μικροί μαθητές είχαν την ευκαιρία να παρατηρήσουν τη Σελήνη και τον Ερμή με τη βοήθεια πάνω από 20 τηλεσκοπίων της NASA και να δουν από κοντά διαστημικά πετρώματα και κομμάτια μετεωριτών. "Αν κερδίσεις το κολλεγιακό πρωτάθλημα", είπε τότε ο Obama, "έρχεσαι στο Λευκό Οίκο. Ε, λοιπόν, αν είσαι ένας νέος που εκτελεί το καλύτερο πείραμα ή σχεδίαση, τότε δικαιούσαι αναγνώριση και γι΄αυτό το επίτευγμα".

Στα επόμενα βήματα του Obama περιλαμβάνονται η εγκατάσταση τρισδιάστατων εκτυπωτών σε 1000 σχολεία και η συνεργασία με την Autodesk, την κορυφαία εταιρία στον κόσμο στο χώρο του λογισμικού σχεδίασης με υπολογιστή, για την παροχή στους μαθητές εύχρηστων εργαλείων λογισμικού. Η αποδεδειγμένη δέσμευση του Obama προς την προώθηση και επιβράβευση των επιστημονικών ιδεών έχει προσκελκύσει πάνω από 700 εκατ. δολλάρια σε ενίσχυση σε είδος και επενδύσεις από τον ιδιωτικό τομέα.

H Επιστήμη πάει Σινεμά! Το CAID - Κέντρο Επιστήμης Κοινωνίας και Τέχνης διοργανώνει για πέμπτη συνεχόμενη χρονιά τη γιορτή του επιστημονικού ντοκιμαντέρ. Στο Κέντρο της Αθήνας, τα 30 καλύτερα ντοκιμαντέρ της χρονιάς, από όλο τον κόσμο, αναλαμβάνουν να σας ξεναγήσουν στην περιπέτεια της επιστήμης, από 18 έως 24 Οκτωβρίου στο Ινστιτούτο Θερβάντες, Μητροπόλέως 23, καθημερινά.  

Όταν η βιολογία, η φυσική, η αστρονομία, τα μαθηματικά και η βιοποικιλότητα μπαίνουν στην κινηματογραφική αίθουσα και συναντούν το κοινό, με εργαλεία τελευταίας τεχνολογίας και την ιδιαίτερη ματιά ταλαντούχων σκηνοθετών, τότε η επιστήμη γίνεται ψυχαγωγία. Μη χάσετε την Τελετή Έναρξης της Δευτέρας 18 Οκτωβρίου (18:30-19:15), όπου θα πραγματοποιηθεί και η Απονομή των Βραβείων 2009. 

Εκτός από την τελετή έναρξης, σήμερα, Δευτέρα 18 Οκτωβρίου, στο πλαίσιο της θεματικής ενότητας "Βιοποικιλότητα - Φύση" θα προβληθούν οι ταινίες:

19:20-20:10 Diverseeds (Plant Genetic Resources for Food and Agriculture / Γενετικοί Φυτικοί Πόροι για Τροφή και Γεωργία), Austria, 2009

Στη γεωργία, η διαδεδομένη υιοθέτηση ορισμένων μόνο βελτιωμένων ποικιλιών έχει περιορίσει τη γενετική βάση σημαντικών καλλιεργειών εδώδιμων φυτών και οδήγησε στην εξαφάνιση εκατοντάδων εγχώριων ειδών. Η διατήρηση και χρήση φυτών με γενετική ποικιλότητα είναι ζωτική για την κάλυψη των μελλοντικών παγκόσμιων αναπτυξιακών αναγκών στην Ευρώπη, την Ασία και αλλού. Το ντοκιμαντέρ δείχνει γιατί η βιοποικιλότητα είναι σημαντική για τη γεωργία και πώς διατηρήθηκε και χρησιμοποιήθηκε σε πολλές διαφορετικές περιοχές της Ευρώπης και της Ασίας. Το φιλμ αναδεικνύει –με εξαίσιες εικόνες από την Ευρώπη και την Ασία- τη σχέση των παραδοσιακών εγχώριων ειδών, των άγριων συγγενικών τους καλλιεργειών, των γενετικών τραπεζών (συμπεριλαμβανομένης της Παγκόσμιας Τράπεζας Σπόρων) και των κοινωνικών κινημάτων των πολιτών στην οικουμενική πρόκληση για τη διατήρηση και τη χρήση φυτογενετικών πόρων για τη διατροφή και τη γεωργία.  

20:15-21:10 Seed Warriors / Οι Πολεμιστές των Σπόρων, Switzerland, 2009

Μέχρι το 2050, οι θερμοκρασίες παγκοσμίως αναμένεται να αυξηθούν κατά τουλάχιστον 2 βαθμούς. Αυτό θα έχει ως αποτέλεσμα τη μείωση στην παραγωγή τροφής μέχρι και 30 τοις εκατό σε κάποιες περιοχές. Ωστόσο, οι παγκόσμια διατροφικές ανάγκες θα έχουν διπλασιαστεί. Πώς θα ταΐσουμε τον κόσμο; Είναι το «Θησαυροφυλάκιο της Ημέρας της Κρίσης», που είναι χτισμένο στο μόνιμα παγωμένο υπέδαφος της Νορβηγίας και περιέχει σπόρους από όλο τον κόσμο, ένας πρακτικός τρόπος για να διασφαλίσουμε την παγκόσμια βιοποικιλότητα ή πρόκειται για ένα ουτοπικό ιδεώδες; Στο Οι Πολεμιστές των Σπόρων θα ακούσουμε επιστήμονες που βρίσκονται πίσω από αυτό το φιλόδοξο σχέδιο και θα ταξιδέψουμε στην Κένυα, για να διερευνήσουμε πώς το «Παγκόσμιο Θησαυροφυλάκιο Σπόρων στο Svalbard» μπορεί να συνεισφέρει στον πόλεμο κατά της πείνας. 

21:15-21:55 Synbiosafe (Synthetic Biology and its Safety and Ethical Aspects / Συνθετική Βιολογία, η Ασφάλειά της και Ηθικές Απόψεις), Austria, 2009

Η Συνθετική Βιολογία είναι μια προσπάθεια σχεδιασμού και δημιουργίας νέων μορφών ζωής –ζωής που δεν είχε δει ποτέ πριν ο κόσμος και δεν μπορεί να ανευρεθεί στη φύση. Ανακαλύψτε μια τεχνολογία ζωής που θα αλλάξει στο μέλλον τον τρόπο που σκεφτόμαστε για τα έμβια συστήματα και τις μηχανές. Με πολλές προσδοκώμενες ωφέλειες και ισχυρό αντίκτυπο στην κοινωνία, οι κοινωνιολογικές και ηθικές απόψεις που σχετίζονται με αυτό το επιστημονικό παράδειγμα, γίνονται ολοένα και πιο σημαντικές. Το Synbiosafe προσφέρει ουσιαστική επίγνωση μιας μελλοντικής τεχνολογίας και των εφαρμογών της στον πραγματικό κόσμο. Το επιστημονικό φιλμ ρίχνει, επίσης, φως στα οφέλη και τους κινδύνους της συνθετικής βιολογίας και τις επιπτώσεις της στην κοινωνία του μέλλοντός μας. Παρουσιάζει όχι μόνο το τι είναι η συνθετική βιολογία, αλλά και το τι μπορεί να σημαίνει για την κοινωνία μας, την οικονομία και το περιβάλλον μας.  

22:00-22:50 Amazing Plants / Εκπληκτικά Φυτά, UK, 2009 

Τo φιλμ Εκπληκτικά Φυτά μας ξεναγεί στο συναρπαστικό κόσμο των φυτών. Τα φυτά, που μέχρι τώρα τα θεωρούσαμε δεδομένα, αρχίζουν να κάνουν αισθητή την παρουσία τους. Μέσω των αισθήσεων, της ακοής, της οσμής και της γεύσης, αυτά τα φυτά συνεχίζουν το ταξίδι τους μέσα στη χαμηλή βλάστηση, προσπαθώντας να επιβιώσουν. Επιστήμονες και ειδικοί αποκαλύπτουν τις δεξιότητες και τα τεχνάσματα που χρησιμοποιούν τα φυτά, για να επιβιώσουν, με τα αρπακτικά φυτά να χρησιμοποιούν κάθε τέχνασμα -μεταξύ των οποίων και τη μυρωδιά της λείας τους- για να προσελκύσουν ένα γεύμα. Στην αναζήτηση των αμυντικών μηχανισμών που χρησιμοποιούν τα φυτά, πρωταγωνιστικό ρόλο έχει η εκπληκτική ακακία, η οποία δίνει εντολές σε ένα στρατό από μυρμήγκια, για να απομακρύνουν τους ανεπιθύμητους επισκέπτες. Ειδικοί διερευνούν το πώς η ανθρώπινη παρέμβαση επηρεάζει τα φυτά και, μέσω αυτής της συναρπαστικής ματιάς, το πώς τεχνολογικά επιτεύγματα θα μπορούσαν να αλλάξουν το μέλλον της γεωργίας.