openscience

Η Ένωση Ελλήνων Φυσικών, το Τμήμα Φυσικής του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών και το Τμήμα Έρευνας και Ανάπτυξης της Ελληνογερμανικής Αγωγής διοργανώνουν επιμορφωτικό σεμινάριο με θέμα׃ "Το CERN στην Ελλάδα - Το πείραμα του αιώνα στο σχολικό εργαστήριο" (28 – 29 Οκτωβρίου 2011, Ελληνογερμανική Αγωγή, Δημητρίου Παναγέα, Παλλήνη)

Επιστήμονες από ολόκληρο τον κόσμο εργάζονται στο Ευρωπαϊκό Κέντρο Πυρηνικών Ερευνών αναλύοντας δεδομένα από συγκρούσεις σωματιδίων στον LHC (Large Hadron Collider), τον περιβόητο Μεγάλο Επιταχυντή Αδρονίων, την πειραματική μεγαμηχανή που κατασκευάστηκε στα σύνορα μεταξύ Ελβετίας και Γαλλίας. Πρόκειται για μια υπόγεια κυκλική σήραγγα, ένα μακρύ δαχτυλίδι μήκους 27 χιλιομέτρων και βάθους 100-150 μέτρων κάτω από τα γραφικά λιβάδια της περιοχής. Βασιζόμενοι στον LHC, τον πιο ισχυρό και περίπλοκο επιταχυντή σωματιδίων που δημιουργήθηκε ποτέ, οι ερευνητές ελπίζουν να βρουν κάποιες απαντήσεις σε μια σειρά από θεμελιώδη, αλλά ακόμη αναπάντητα, ερωτήματα της Φυσικής.

Την ίδια ώρα μία διεθνής ομάδα επιστημόνων και εκπαιδευτικών σχεδιάζει και αναπτύσσει μία μεγάλη σειρά εκπαιδευτικών εφαρμογών και σεναρίων που μπορούν να βοηθήσουν στην παρουσίαση των πολύπλοκων φυσικών φαινομένων που θα λάβουν χώρα στο εσωτερικό του LHC στη σχολική τάξη. Το πρόγραμμα φιλοδοξεί να βοηθήσει την εκπαιδευτική κοινότητα να κατανοήσει τις βασικές αρχές λειτουργίας του επιταχυντή, παρουσιάζοντας στους μαθητές τη διαδικασία της επιστημονικής μεθοδολογίας δίνοντας τους την ευκαιρία να επεξεργαστούν – μέσω μίας σειράς διαδραστικών εφαρμογών και εργαλείων - πραγματικά δεδομένα από τα πειράματα που εκτελούνται στο CERN.

Με στόχο την ενημέρωση των Ελλήνων εκπαιδευτικών για τις δραστηριότητες αυτές η Ένωση Ελλήνων Φυσικών σε συνεργασία με το Τμήμα Φυσικής του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών και το Τμήμα Έρευνας και Ανάπτυξης της Ελληνογερμανικής Αγωγής διοργανώνει διήμερο επιμορφωτικό σεμινάριο που θα περιλαμβάνει διαλέξεις και παρουσιάσεις των ερευνητικών δραστηριοτήτων που πραγματοποιούνται στο CERN από τους ίδιους τους επιστήμονες που δουλεύουν στον επιταχυντή και στους μεγάλους ανιχνευτές ATLAS και CMS, αναλυτικές παρουσιάσεις των τεχνικών που χρησιμοποιούνται για την ανίχνευση των σωματιδίων και την ανάλυση των δεδομένων, παρουσίαση διαδραστικών εκπαιδευτικών εφαρμογών που έχουν αναπτυχθεί από ερευνητές του CERN και μπορούν να χρησιμοποιηθούν στη σχολική τάξη και εργαστήρια στο πλαίσιο των οποίων οι συμμετέχοντες θα μπορούν να χρησιμοποιήσουν τις εφαρμογές αυτές και να συζητήσουν με τους επιστήμονες αλλά και παιδαγωγούς για το πως σχετικά θέματα μπορούν να εισαχθούν αποτελεσματικά στο αναλυτικό πρόγραμμα.

Διαδικασία Συμμετοχής: To Σεμινάριο απευθύνεται σε ενεργά μέλη της Ε.Ε.Φ ,μπορείτε να δηλώσετε συμμετοχή στέλνοντας email στο eef@otenet.gr υπόψιν κας Γεώργα. Πληροφορίες 210 36 35 701, Μπαλάσκα Βασιλική (10.00 - 14.00), Γεώργα Αναστασία (15.00 - 19.00).

Πρόγραμμα Σεμιναρίου

Παρασκευή 28 Οκτωβρίου, 2011

14.30-15.00 Προσέλευση
15.00-15.15 Εισαγωγή - Καλοσώρισμα, Σοφοκλής Σωτηρίου, Ελληνογερμανική Αγωγή
15.15-16.00 Η Φυσική του CERN, Καθ. Εμμανουήλ Τσεσμελής, Παν. Οξφόρδης, γραφείο διευθυντή CERN
16.00-16.45 Η λειτουργία του Μεγάλου Επιταχυντή Αδρονίων, Μιχαήλ Κορατζίνος, Ερευνητής στο CERN
16.45-17.15 Συζήτηση
17.15-18.00 Σε ποιές ερωτήσεις ελπίζουμε να απαντήσουμε με τα νέα πειράματα?, Καθ. Παρασκευάς Σφήκας, Πανεπιστήμιο Αθηνών
18.00-18.15 Διάλειμμα
18.15-19.00 Πως θα ανιχνεύσουμε τα σωματίδια?, Καθ. Χριστίνα Κουρκουμέλη, Πανεπιστήμιο Αθηνών

Σάββατο 29 Οκτωβρίου, 2011

14.30-15.00 Προσέλευση
15.00-15.45 Ελληνικές δραστηριότητες στο CERN, Καθ. Ευάγγελος Γαζής, ΕΜΠ, Eθνικός εκπρόσωπος της Ελλάδος στο CERN
15.45-16.30 Η Επιστημονική Μεθοδολογία στην Εκπαιδευτική Πράξη, Δρ. Άγγελος Λαζούδης, Ελληνογερμανική Αγωγή
16.00-16.15 Διάλειμμα
16.15-17.15 Αναλύοντας δεδομένα από τον ανιχνευτή ATLAS στο CERN, Καθ. Χριστίνα Κουρκουμέλη και Στέλιος Βουράκης, Πανεπιστήμιο Αθηνών
17.15-18.45 Εργαστηριακή Δραστηριότητα “Το κυνήγι του σωματιδίου HIGGS”, Καθ. Χριστίνα Κουρκουμέλη και Στέλιος Βουράκης, Πανεπιστήμιο Αθηνών
18.45-19.15 Συζήτηση - Συμπεράσματα

Πώς θα σας φαινόταν, αν μετά την επίσκεψη στο γιατρό, η συνταγή του θα περιελάμβανε μερικές ώρες χρήσης παιχνιδιού σε υπολογιστή; Η εταιρία Brain Plasticity έχει αναπτύξει ένα παιχνίδι που στοχεύει στην εξάσκηση των γνωσιακών διαδικασιών και βρίσκεται σε συζητήσεις με την Αμερικανική Διεύθυνση Τροφίμων και Φαρμάκων (Food and Drug Administration - FDA) για την προώθησή του σαν θεραπευτικό φάρμακο.

Το παιχνίδι απευθύνεται σε άτομα με σχιζοφρένεια και στοχεύει στο να τα βοηθήσει να αντιμετωπίσουν τα προβλήματά τους σε ό,τι αφορά την προσήλωση και τη μνήμη τους, τα οποία συχνά συσχετίζονται με αυτήν τη διαταραχή. Στις αρχές του 2012, η εταιρία θα προχωρήσει σε μια δοκιμή με 150 συμμετέχοντες σε 15 διαφορετικά σημεία της χώρας. Στο πλαίσιο της δοκιμής, οι συμμετέχοντες θα παίξουν για μια ώρα, πέντε φορές την εβδομάδα, για έξι μήνες. Αν η ποιότητα ζωής τους βελτιωθεί με αυτήν τη δοσολογία, η Brain Plasticity θα επισπεύσει τη διαδικασία έγκρισης από την FDA.

Μια τέτοια εξέλιξη, είτε πρόκειται για τη σχιζοφρένεια, είτε για κάποια πιο συχνή διαταραχή, όπως η κατάθλιψη ή το άγχος, θα μπορούσε να αλλάξει το τοπίο στην Ιατρική. Η σύνδεση πάντως του FDA με τη βιομηχανία παιχνιδιών σκέψης μπορεί να έχει και μειονεκτήματα: τον Ιούνιο 2010, μια δημοσίευση στο έγκριτο περιοδικό Nature αμφισβήτησε την αποτελεσματικότητα των παιχνιδιών αυτών στη βελτίωση της «φυσικής κατάστασης» του εγκεφάλου. Σύμφωνα πάντως με τον Michael Merzenich, ιδρυτή της εταιρίας Posit Science που ειδικεύεται σε παρόμοια παιχνίδια, η εμπλοκή του FDA ενδεχομένως και να ξεχωρίσει την «ήρα από το σιτάρι» σε αυτό το πεδίο, εντοπίζοντας τα συγκεκριμένα παιχνίδια που μπορεί να έχουν επιδείξιμο και αξιοσημείωτο αποτέλεσμα. Αυτή η διαδικασία επιλογής θα είναι πάντως μια αρκετά πολύπλοκη διαδικασία. Μετά τη δημοσίευση της μελέτης στο Nature, οι αμφισβητίες της ανέφεραν ότι οι περίπου 11 χιλιάδες συμμετέχοντες είχαν προσφερθεί μόνοι τους, ήταν υγιείς και δε δέχτηκαν συγκεκριμένη δοσολογία, καταλήγοντας ότι η ωφέλεια από τη χρήση παιχνιδιών πρέπει να διερευνηθεί πιο αποτελεσματικά. Η προσέγγιση της Brain Plasticity αποσκοπεί σε ένα καλά ορισμένο τμήμα του πληθυσμού και περιλαμβάνει συγκεκριμένη δοσολογία για το πόσο συχνά και για πόση ώρα πρέπει να παίζουν οι συμμετέχοντες για να έχουν αποτελέσματα.

Σύμφωνα με άλλους εμπλεκόμενους, η ενασχόληση της FDA θα είναι ιδιαίτερα αργή και δύσκαμπτη, κάτι που αντίκειται με τις γρήγορες και συχνές διαδικασίες αναβάθμισης και προσαρμογής κατά την ανάπτυξη ενός παιχνιδιού. Παράλληλα, η FDA μπορεί να επιλέξει να μην ασχοληθεί καν με τα εκατοντάδες παιχνίδια που ισχυρίζονται ότι βελτιώνουν τις γνωσιακές μας επιδόσεις, με αμφίβολα πάντως αποτελέσματα. Ένας συμβιβασμός όπου η FDA θα εξέδιδε κατευθυντήριες γραμμές για το τι πρέπει να αναζητούν οι καταναλωτές σε ένα θεραπευτικό παιχνίδι, αντίστοιχα με αυτό που κάνει για τη χρήση των ιατρικών εφαρμογών στα smartphones, μπορεί να είναι η λύση, σύμφωνα με τον Alvaro Fernandez, διευθύνοντα σύμβουλο της SharpBrains, μιας εταιρίας που ειδικεύεται σε μη παρεισφρητικές τεχνολογίες. 

Μία ακόμα βράβευση, σε ευρωπαϊκό επίπεδο αυτή τη φορά, εξασφάλισε η εταιρεία Intelen, η οποία έχει ήδη κερδίσει σημαντικές διακρίσεις σε μεγάλους διαγωνισμούς καινοτομίας στις ΗΠΑ. Η πολυβραβευμένη εταιρεία ευφυών δικτύων με έδρα την Αθήνα, βρέθηκε μεταξύ των τεσσάρων φιναλίστ της πρώτης φάσης διαγωνισμού ανοιχτής καινοτομίας του τμήματος Corporate Technology της γερμανικής Siemens. Στο πλαίσιο του διαγωνισμού κατατέθηκαν 464 διαφορετικές προτάσεις καινοτομίας, στον τομέα των ευφυών δικτύων από όλο τον κόσμο. Η μοναδική ελληνική υποψηφιότητα της Intelen έφτασε στον τελικό, καθώς κέρδισε την προσοχή και θετικές αξιολογήσεις από τα 1.559 μέλη με δικαίωμα ψήφου που εγγράφηκαν στο διαγωνισμό, αλλά και της ειδικής επιτροπής της διοργανώτριας εταιρείας.

Η τελετή βράβευσης των αρχικά 20 επικρατέστερων υποψηφιοτήτων και των τεσσάρων φιναλίστ πραγματοποιήθηκε το διήμερο 14-16 Σεπτεμβρίου στο Βερολίνο. Εκτός από την Intelen, την μοναδική Start Up εταιρεία που βρέθηκε στον τελικό, την κορυφαία τετράδα απαρτίζουν προτάσεις που υπέβαλαν ερευνητικές ομάδες από το Πανεπιστήμιο Μπέρκλεϊ, το Πανεπιστήμιο της Σιγκαπούρης και το Ευρωπαϊκό Ινστιτούτο Τεχνολογίας (European Institute of Technology). Η διάκριση στην πρώτη φάση του διαγωνισμού συνοδεύτηκε από χρηματικό έπαθλο ποσού 3.000 ευρώ, ενώ σε δεύτερη φάση, διατίθεται ποσό ύψους 1 εκατ. ευρώ για την υλοποίηση των ιδεών των τεσσάρων φιναλίστ.

Η πρόταση της Intelen αφορά στη διαχείριση της ζήτησης ηλεκτρικής ενέργειας και στην εξοικονόμηση μέσω των κοινωνικών δικτύων. Βασίζεται στην ιδέα πως παίζοντας κάποιος ενεργειακά κοινωνικά παιχνίδια μπορεί να εξοικονομήσει ενέργεια. Στη συγκεκριμένη ιδέα στηρίχτηκε μεγάλο πιλοτικό πρόγραμμα που πραγματοποιήθηκε σε ελληνικά σχολεία από τον Φεβρουάριο μέχρι τον Μάιο του 2011 και είχε ως αποτέλεσμα την εξοικονόμηση ενέργειας σε ποσοστό 40%. Το πρόγραμμα είχε ισχυρή επίδραση τόσο εντός, όσο και εκτός συνόρων, η οποία αποτυπώνεται και στην πρόσφατη βράβευση της Intelen στον διαγωνισμό της Siemens.

Ο Βασίλης Νικολόπουλος, ιδρυτής και διευθύνων σύμβουλος της Intelen δήλωσε στο ΕΜΕΑ σχετικά με την υποψηφιότητά του στον πρώτο ευρωπαϊκό, επιχειρηματικό διαγωνισμό ανοιχτής καινοτομίας πως η διάκριση αποτελεί αφετηρία για νέες διεθνείς συνεργασίες. Όπως είπε, η Intelen βρίσκεται σε διαπραγματεύσεις για να εξασφαλίσει νέα επενδυτικά κεφάλαια και συνεργασίες με ευρωπαϊκά πανεπιστήμια για την εφαρμογή της βραβευμένης ιδέας σε πελάτες της Siemens και όχι μόνο. Η δεύτερη φάση του διαγωνισμού, περιλαμβάνει εκτός από τη διερεύνηση δυνατοτήτων νέων συνεργασιών, προχωρημένη έρευνα για την εφαρμογή της ιδέας, και θα ολοκληρωθεί μέχρι το τέλος του 2011. 

Το Εργαστήριο Νέων Τεχνολογιών στην Επικοινωνία, την Εκπαίδευση και τα ΜΜΕ, με την υποστήριξη του Ερευνητικού Πανεπιστημιακού Ινστιτούτου Εφηρμοσμένης Επικοινωνίας (ΕΠΙΕΕ) και τη συνεργασία της Ελληνοαμερικανικής Ένωσης, διοργανώνουν εκπαιδευτικό σεμινάριο με θέμα Μάθηση Βασισμένη στο Παιχνίδι, την Αφήγηση και την Τεχνολογία, σε σύνδεση με το 5ο Ευρωπαϊκό Επιστημονικό Συνέδριο για Μάθηση Βασιζόμενη σε Ψηφιακά Παιχνίδια - 5th European Conference on Games-Based Learning (ECGBL 2011).

Στο σεμινάριο, το οποίο απευθύνεται σε εκπαιδευτικούς όλων των βαθμίδων, προπτυχιακούς και μεταπτυχιακούς φοιτητές παιδαγωγικών τμημάτων, ερευνητές εκπαιδευτικής τεχνολογίας και άλλους ενδιαφερόμενους, θα παρουσιαστούν σύγχρονες εξελίξεις για τους τρόπους με τους οποίους μέσα όπως το παιχνίδι (play), η αφήγηση (storytelling), το κινούμενο σχέδιο (animation), στις αναλογικές, ψηφιακές και διαμεσικές (transmedial) μορφές τους, μπορούν να αξιοποιηθούν ως μαθησιακά πλαίσια και εκπαιδευτικά εργαλεία.

Το σεμινάριο θα πραγματοποιηθεί στους χώρους της Ελληνοαμερικανικής Ένωσης (Αθήνα, Μασσαλίας 22) και θα διαρθρωθεί στις επόμενες θεματικές ενότητες, οι οποίες θα παρουσιαστούν από πανεπιστημιακούς διδάσκοντες και έμπειρους ερευνητές:

• Τετάρτη 19/10/2011, ώρες 09.30-13.00 (4 διδακτικές ώρες με ενδιάμεσο διάλειμμα): παραδοσιακά ομαδικά παιδικά παιχνίδια, κινούμενα σχέδια, μάθηση και εκπαίδευση, μάθηση και ψυχαγωγία σε αναλογικό & ψηφιακό περιβάλλον
• Τετάρτη 19/10/2011, ώρες 14.00-17.30: το παιχνίδι στην εκπαίδευση των ενηλίκων, εκπαιδ. σειρά κινουμένων σχεδίων & διαδραστικό περιβάλλον μάθησης, ψηφιακή αφήγηση, μάθηση και εκπαίδευση

Κάθε ενδιαφερόμενος μπορεί να παρακολουθήσει οποιεσδήποτε 2 (πρωί – απόγευμα) σεμιναριακές ενότητες της επιλογής του. Στους συμμετέχοντες θα δοθεί βεβαίωση
παρακολούθησης και το εκπαιδευτικό υλικό όλων των ενοτήτων, διαθέσιμο σε ψηφιακή μορφή. Το δικαίωμα συμμετοχής στο σεμινάριο ανέρχεται σε 60 ευρώ και καταβάλλεται μέσω τραπέζης.

Για την εγγραφή στο σεμινάριο και περισσότερες πληροφορίες οι ενδιαφερόμενοι θα πρέπει να επικοινωνήσουν μέχρι και την Τρίτη 20 Σεπτεμβρίου 2011 με το Ερευνητικό Πανεπιστημιακό Ινστιτούτο Εφηρμοσμένης Επικοινωνίας (ΕΠΙΕΕ, http://www.media.uoa.gr/institute), κα. Πέρσα Ιακωβίδου (Γραμματεία ΕΠΙΕΕ, τηλ. 210 3689413, fax 210 3245246, email piakov@media.uoa.gr), δηλώνοντας τις σεμιναριακές ενότητες που ενδιαφέρονται να παρακολουθήσουν. Η εγγραφή οριστικοποιείται με την τραπεζική καταβολή του δικαιώματος συμμετοχής (ALPHA BANK, Ερευνητικό Πανεπιστημιακό Ινστιτούτο Εφηρμοσμένης Επικοινωνίας, αριθ. λογαριασμού 101-002101-691702, ΙΒΑΝ GR89 0140 1010 1010 0210 1691 702) και την αποστολή του αποδεικτικού κατάθεσης μέσω fax υπ’ όψιν κας. Πέρσας Ιακωβίδου.

Ο αριθμός των διαθέσιμων θέσεων είναι περιορισμένος και θα τηρηθεί σειρά προτεραιότητας